ZACZYNA SIĘ OD SPADKÓW
W pierwszej kolejności należy sprawdzić kierunki spływu wody oraz miejsca, w których może ona zalegać. Szczególnej uwagi wymagają wjazdy do garaży położonych poniżej poziomu terenu, strefy przy drzwiach wejściowych i tarasowych oraz duże, utwardzone podjazdy. Nawierzchnię należy ukształtować tak, aby kierowała wodę do zaplanowanych punktów odbioru, a nie w stronę budynku. Dobór systemu odwodnienia powinien uwzględniać wielkość odwadnianej powierzchni, intensyw- ność opadów, ukształtowanie działki i miejsce odprowadzenia wody. Sam kanał, nawet o dużej przepustowości, nie rozwiąże problemu, jeśli nie będzie miał sprawnego odpływu.
W pierwszej kolejności należy sprawdzić kierunki spływu wody oraz miejsca, w których może ona zalegać. Szczególnej uwagi wymagają wjazdy do garaży położonych poniżej poziomu terenu, strefy przy drzwiach wejściowych i tarasowych oraz duże, utwardzone podjazdy. Nawierzchnię należy ukształtować tak, aby kierowała wodę do zaplanowanych punktów odbioru, a nie w stronę budynku. Dobór systemu odwodnienia powinien uwzględniać wielkość odwadnianej powierzchni, intensywność opadów, ukształtowanie działki i miejsce odprowadzenia wody. Sam kanał, nawet o dużej przepustowości, nie rozwiąże problemu, jeśli nie będzie miał sprawnego odpływu.
LINIOWO CZY PUNKTOWO?
Odwodnienie liniowe tworzą połączone kanały przykryte rusztami lub ramami szczelinowymi. Przechwytuje ono wodę na całej dłu- gości ciągu, dlatego dobrze sprawdza się w poprzek wjazdu do garażu, wzdłuż podjazdu oraz przy krawędzi tarasu. Odwodnienie punktowe zbiera wodę w konkretnym miejscu, na przykład pod rurą spustową z rynien, przy kranie ogrodowym albo w miejscowym obniżeniu nawierzchni. Oba rozwiązania można połączyć w jednym układzie. Wpust podwórzowy warto wyposażyć w wyjmowany kosz osadczy, który zatrzymuje liście i piasek. Ułatwia on czyszczenie i ogranicza dopływ zanieczyszczeń do instalacji. Przy wyborze należy jednak sprawdzić dopuszczalne obciążenia. Wpust przeznaczony do ruchu pieszego nie nadaje się automatycznie na przejezdny podjazd.
ODWODNIENIE Z JAKIEGO MATERIAŁU: Z POLIMERBETONU CZY TWORZYWA SZTUCZNEGO?
Kanały polimerbetonowe wyróżniają się trwałością i odpornością na warunki atmosferyczne. Mogą być stosowane na podjazdach, o ile dany system dopuszcza obciążenia od samochodów osobowych. Wybrane kanały mają przekrój w kształcie litery V, co wpływa na zwiększenie prędkości odpływu wody i wspomaga unoszenie drobnych osadów. Nie zastępuje to jednak okresowego czyszczenia. Kanały z polipropylenu są z kolei lekkie, łatwe w transporcie oraz docinaniu. Sprawdzają się przy wejściach, na tarasach i ścieżkach, a wybrane warianty nadają się również na podjazdy. Znaczenie ma cały zestaw, w tym ruszt. Ruszt tworzywowy może być przeznaczony wyłącznie do ruchu pieszego, natomiast odpowiednia wersja żeliwna lub stalowa może dopuszczać przejazd samochodu. Przed zakupem należy sprawdzić parametry konkretnej konfiguracji, a nie tylko materiał kanału.
TARAS: ODWODNIENIE MOŻE BYĆ DYSKRETNE
Na tarasie znaczenie ma także estetyka. Wąskie kanały o szerokości około 6 cm, wyposażone w aluminiowe ruszty w kolorze czarnym lub srebrnym, można harmonijnie wkomponować w nawierzchnię. Przy ograniczonej wysokości zabudowy warto sprawdzić głębokość kanału oraz sposób wykonania odpływu jeszcze przed wykonaniem warstw tarasu. Systemy modułowe pozwalają tworzyć połączenia w kształcie litery L lub T. Zatrzaskowe połączenia usprawniają montaż, jednak, jeśli układ ma być szczelny, należy dodatkowo wykonać uszczelnienia przewidziane przez producenta. Ruszt powinien być demontowalny i umożliwiać łatwy dostęp w celu usunięcia zanieczyszczeń. W przypadku zastosowania ram szczelinowych dostęp do wnętrza kanału powinien być zapewniony poprzez elementy rewizyjne.
MONTAŻ: PODBUDOWA DECYDUJE O TRWAŁOŚCI
Przed wykonaniem wykopu należy wyznaczyć przebieg kanałów, wysokości nawierzchni i lokalizację odpływu. Układanie najlepiej rozpoczynać od strony odbiornika. Kanały wymagają stabilnego podparcia na ławie fundamentowej oraz właściwego obetonowania lub podparcia bocznego. Dokładne wymiary zależą od zastosowanego systemu i planowanych obciążeń. Górna krawędź odwodnienia powinna znajdować się około 2–3 mm poniżej poziomu sąsiedniej nawierzchni. Dotyczy to zarówno odwodnień z rusztami, jak i rozwiązań szczelinowych. Wymagania mogą się różnić w zależności od systemu, dlatego należy stosować się do wytycznych producenta.
WODA ZEBRANA, ALE CO DALEJ?
Tam, gdzie pozwalają na to warunki gruntowo-wodne, wodę z kanałów i wpustów można skierować do podziemnych skrzynek rozsączających. Moduły z tworzywa czasowo przyjmują deszczówkę, a następnie umożliwiają jej stopniowe wsiąkanie w grunt. Nie są one zbiornikami przeznaczonymi do późniejszego pobierania wody. Ich liczbę dobiera się do wielkości zlewni, miarodajnego opadu i przepuszczalności podłoża. Przed wyborem miejsca warto wykonać test infiltracji. Przykładowa metoda zakłada wykonanie wykopu o wymiarach 50×50×50 cm, kilkukrotne nasycenie gruntu wodą oraz pomiar obniżenia poziomu wody. Wynik pozwala ocenić zdolność gruntu do przyjmowania deszczówki. Przy słabo przepuszczalnym podłożu lub wysokim poziomie wód gruntowych rozsączanie może wymagać zastosowania innego rozwiązania. Przy montażu skrzynek istotne są stabilne, wyrównane podłoże, otulenie modułów geowłókniną oraz zastosowanie osadnika lub filtra przed instalacją. W jednym z rozNAJCZĘSTSZE BŁĘDY WYKONAWCZE º Brak spadku nawierzchni w kierunku odwodnienia lub kierowanie wody ku budynkowi. º Nieprawidłowy dobór klasy obciążenia. º Zbyt słaba podbudowa i pominięcie wymaganego podparcia bocznego. º Brak dostępu do koszy osadczych i elementów rewizyjnych. º Zakładanie szczelności połączeń bez wykonania uszczelnienia. º Dobór skrzynek rozsączających bez zbadania przepuszczalności gruntu. º Podłączenie wpustu lub odwodnienia do kanalizacji sanitarnej. Schemat obiegu deszczówki: kanał – filtr – skrzynka w gruncie wiązań stosuje się podsypkę żwirową o grubości 8–10 cm, a minimal- na warstwa przykrycia wynosi 40 cm pod zielenią i 60 cm pod powierzchnią przejezdną. Przejezdność zależy również od układu modułów i parametrów określonych w instrukcji. Przed inwestycją należy sprawdzić poziom wód gruntowych, wymagane odległości oraz lokalne wymogi formalne.
ZAPLANOWANIE CAŁEJ DROGI SPŁYWU WODY DESZCZOWEJ TO PODSTAWA
Skuteczne odwodnienie stanowi współpracujący układ nawierzchni, kanałów, wpustów i odbiornika. Właściwy dobór oraz poprawny montaż ograniczają ryzyko zastoin i zawilgocenia, a odpowiednio zaplanowane rozsączanie pozwala zatrzymać deszczówkę na posesji i stopniowo zasilać nią grunt. Dzięki temu system odwodnienia jest nie tylko funkcjonalny, ale również wspiera racjonalne gospodarowanie wodą opadową.
Konsultacja merytoryczna: Joanna Kurach, Menadżer produktu Odwodnienia przydomowe ACO. Rafał Dudziak, Kierownik Działu Zarządzania Produktem ACO
